/*--

Τρίτη, 26 Νοεμβρίου 2013

ΕΣΧΑΤΕΣ ΗΜΕΡΕΣ : πολλῶν θρησκευτικῶν τρόπων εὐσέβεια

 
Θά εἶναι κι αὐτό σημεῖο τῶν ἐσχάτων ἡμερῶν. Αὐτό πού γράφει ὁ Ἀπ. Παῦλος στόν ἰσόψυχο μαθητή του, τόν Τιμόθεο. Οἱ ἄνθρωποι, οἱ χριστιανοί, θά ἔχουν μόρφωση, γνώση, πολλῶν θρησκευτικῶν τρόπων εὐσέβειας. Ποιούς τρόπους εὐσέβειας; Αὐτούς πού ἔμαθαν. Αὐτούς πού διδάχθηκαν ἀπό τούς γονεῖς τους ἤ ἀπό ἄλλους θρησκευτικούς ἀνθρώπους ἤ καί εἶδαν σέ ἄλλους χριστιανούς νά κάνουν. Ἀπό πολλές πηγές μορφώνεται, ἀποκτᾶ μόρφωση, γνώση, ἕνας χριστιανός σχετικά μέ τήν εὐσέβεια. Ἔτσι λοιπόν βλέπουμε χριστιανούς νά ἐκδηλώνουν τήν εὐσέβεια μέ ἐκδηλώσεις οἱ ὁποῖες συνιστοῦν τυπολατρεία.

Ὅταν εἰσέρχονται στήν Ἐκκλησία, στό χῶρο τῆς θείας λατρείας, θά ἀνάψουν τό κερί τους. Ἄν δέν ἔχουν τήν ἀξία τοῦ κεριοῦ, προτιμοῦν νά μήν ἐκκλησιασθοῦν παρά νά ἐκκλησιασθοῦν χωρίς νά ἀνάψουν κερί. Στή συνέχεια θά κάνουν τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ καί θά ἀσπασθοῦν τήν εἰκόνα τοῦ Ἁγίου τῆς Ἐκκλησίας καί τήν εἰκόνα τοῦ ἑορταζόμενου Ἁγίου. Καί μετά θά σταθοῦν σέ χῶρο πού ἐπιλέγουν καί θά παρακολουθήσουν τή θεία Λειτουργία.

Ὁ χρόνος προσέλευσης καί ἀποχώρησης ἀπό τό Ναό ποικίλλει ἀπό χριστιανό σέ χριστιανό. Ἄλλοι προσέρχονται καί προτοῦ ἀρχίσει ὁ ὄρθρος ἤ καί στήν ἔναρξη τοῦ Ὄρθρου. Καί ἀποχωροῦν μετά τό τέλος τῆς θείας Λειτουργίας καί ἀφοῦ πάρουν ἀπό τό Λειτουργό ἱερέα τό ἀντίδωρο. Ἄλλοι προσέρχονται κατά κανόνα μέ τόν χτύπο τῆς τρίτης καμπάνας. Κι αὐτό, γιατί ἡ τρίτη καμπάνα σημαίνει ὅτι σέ λίγα λεπτά ἀρχίζει ἡ θεία Λειτουργία μέ τήν ἐκφώνηση τοῦ Λειτουργοῦ ἱερέα· «Εὐλογημένη ἡ Βασιλεία τοῦ Πατρός καί τοῦ Υἱοῦ καί τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, νῦν καί ἀεί καί εἰς τούς αἰῶνας τῶν αἰώνων». Ἄλλοι πάλι γιά τόν ἕνα καί τόν ἄλλο λόγο προσέρχονται στήν Ἐκκλησία καί μετά τήν ἔναρξη τῆς Θείας Λειτουργίας, τήν ὥρα τῆς ἀνάγνωσης τῆς Εὐαγγελικῆς περικοπῆς τῆς ἡμέρας. Δέν σπανίζουν μάλιστα καί περιπτώσεις χριστιανῶν πού προσέρχονται καί περί τό τέλος τῆς Θ. Λειτουργίας. Ὁπωσδήποτε ὅμως θά προσέλθουν στήν Ἐκκλησία. Γιατί μέ τόν ἐκκλησιασμό ἐκφράζουν ὅλη τους τήν εὐσέβεια. Ἔτσι τούς ὑποχρεώνει ἡ μόρφωση πού ἔχουν ὡς πρός τήν εὐσέβεια.

Ὡστόσο ὑπάρχουν καί ἄλλοι τρόποι μέ τούς ὁποίους ἐκφράζουν τήν εὐσέβεια. Νά εἶναι καθαροί ὅταν ἐκκλησιάζονται. Νά εἶναι λουσμένοι καί νά φοροῦν τά πιό καλά, καινούρια ροῦχα. Αὐτήν τήν καθαριότητα ἐννοοῦν. Ἔτσι βλέπουμε καί ἄνδρες καί γυναῖκες, ἀλλά καί μικρά παιδιά, νά λάμπουν ὅλοι ἀπό καθαριότητα. Μάλιστα οἱ γυναῖκες φοροῦν, κινούμενες ἀπό τή μόρφωση τῆς εὐσέβειας πού ἔχουν, φορέματα τά ὁποῖα ἐπιβάλλει ἡ «θεά Μόδα». Γιατί ἀναχρονιστικά, ξεπερασμένα, ὀπισθοδρομικά φορέματα προκαλοῦν τά δυσμενῆ σχόλια τῶν προοδευτικῶν, ἐκσυγχρονισμένων γυναικῶν.

Ἔτσι πιεζόμενες ἀπό τό συρμό καί μή μπορώντας νά ἀντιδράσουν, φοροῦν τά πιό μοντέρνα καί σκανδαλώδη φορέματα. Ἔξωμα, ἐξώπλατα καί ἄλλα πού ἡ δική μου πένα δέν μπορεῖ νά τά γράψει. Τελευταῖα μάλιστα παραμέρισαν τά γυναικεῖα φορέματα καί τά ἀντικατέστησαν μέ τήν ἀνδρική ἐνδυμασία. Μέ κοστούμια. Ὅπως τά ἀνδρικά. Τά παντελόνια μπῆκαν πλέον στήν ἐνδυμασία τῆς γυναίκας. Καί ἔτσι ἐκκλησιάζονται. Τό γεγονός ὅτι σκανδαλίζουν τούς ἄνδρες; Αὐτό οὔτε πού τίς ἀπασχολεῖ. Ἄς μή σκανδαλίζονται.

Δέν εἶναι δά καί ὑποχρεωτικό νά σκανδαλίζονται. Τό θέμα εἶναι οἱ ἐνδυμασίες νά εἶναι καθαρές. Στόν καθαρό Θεό, στόν ὁποῖο «προσεύχονται», πρέπει καί νά λάμπουν ἐξωτερικά ἀπό καθαριότητα! Κι αὐτό τό φαινόμενο σήμερα ἔχει γενικευθεῖ περισσότερο ἀπό κάθε ἄλλη φορά. Στούς δέ «ἐπίσημους» τό φαινόμενο εὐσέβειας κατάντησε ἀσέβεια. Κάτι περισσότερο. Κατάντησε προσβολή στό Θεό καί στόν ἱερό χῶρο τοῦ Ἱ. Ναοῦ. Κάτι χειρότερο. Βλασφημία. Ἡ μόνη ἔκφραση τῆς εὐσέβειάς τους εἶναι τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ, τό ὁποῖο ἀφενός μέν μόνο σημεῖο σταυροῦ δέν εἶναι, ἀλλά μιά κίνηση ἀλλόκοτη, σάν νά παίζουν κιθάρα. Ἀφετέρου δέ ἡ κίνηση γίνεται τόσο γρήγορα, σάν νά θέλουν νά ἀποφύγουν τήν προσοχή τῶν ἄλλων. Αὐτή εἶναι ἡ «μόρφωση εὐσεβείας» ὅλων, σχεδόν, τῶν ἐπισήμων πού ἔχουμε τήν τύχη νά μᾶς κυβερνοῦν. Τό ἴδιο φαινόμενο βλέπουμε, σχεδόν, καί στούς «ἐπίσημους» ὅλων τῶν χώρων τῆς κοινωνίας. Οἱ ἐξαιρέσεις εἶναι ἐλάχιστες. Αὐτή εἶναι ἡ θρησκευτικότητα τῆς σημερινῆς Ἑλλάδος, τῆς πατρίδος μας.

Καί γιατί τό φαινόμενο αὐτό; Γιατί ἔχουν «τήν δύναμιν τῆς εὐσεβείας ἠρνημένοι». Ναί. Ἔχουν εὐσέβεια. Ἔχουν «μόρφωσιν εὐσεβείας». Ἀλλά αὐτήν τήν εὐσέβεια, ὅπως τήν ἀναφέραμε παραπάνω. Τήν ἐξωτερική εὐσέβεια. Τήν τυπική εὐσέβεια, ἡ ὁποία μόνον εὐσέβεια δέν εἶναι. Εἶναι ὁ,τιδήποτε ἄλλο ἐκτός ἀπό εὐσέβεια. Εἶναι θέατρο. Εἶναι ἐπίδειξη φορεμάτων, μόδας! Εἶναι, εἶναι, εἶναι. Καί τί δέν εἶναι! Μιά ὑποκρισία. Ἕνα ψέμα. Μιά ἀπάτη. Καί ὅ,τι ἄλλο παρόμοιο. Καί ὅλα αὐτά μέσα στόν πιό ἱερό χῶρο τῆς γῆς. Στό χῶρο ὅπου τελεῖται τό μέγα Μυστήριο τῆς Θείας Εὐχαριστίας!

Ἀλλά ποιά εἶναι ἡ «δύναμις τῆς εὐσεβείας»; Αὐτό πού δέν εἶναι ἡ «μόρφωσις τῆς εὐσεβείας». Εἶναι ἡ χριστιανική ζωή. Μιά ζωή, ὅπως μᾶς τήν δίδαξε ὁ Ἰησοῦς καί ὄχι μόνο μέ τή διδαχή του, ἀλλά καί μέ τή βιοτή του. Μέ τήν καθημερινή ζωή του. Μιά ζωή γιά τήν ὁποία ἔδωσε τή μαρτυρία ὁ Ἀπ. Πέτρος: «Ἁμαρτίαν οὐκ ἐποίησεν, οὐδέ εὑρέθη δόλος ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ» (Α΄ Πέτρ. 2, 22). Ἀλλά καί μέ τόν ἄλλο λόγο του· «ὅς διῆλθεν εὐεργετῶν καί ἰώμενος πάντας» (Πράξ. 10, 38). Ἀποκαλυπτική μαρτυρία γιά τό Σωτήρα μας Χριστό ἔδωσε κι αὐτός ὁ Ληστής πάνω ἀπό τό σταυρό τοῦ Γολγοθᾶ.

Ποιά ἡ μαρτυρία τοῦ Ληστῆ; Ἔλεγε στόν συσταυρούμενο δεύτερο Ληστή, ὅταν αὐτός βλασφημοῦσε τόν Ἰησοῦ τῆς ἀγάπης. Τή σταυρωμένη ἀγάπη: «Οὐδέ φοβῇ σύ τόν Θεόν, ὅτι ἐν τῷ αὐτῷ κρίματι εἶ; Καί ἡμεῖς μέν δικαίως· ἄξια γάρ ὧν ἐπράξαμεν ἀπολαμβάνομεν· οὗτος δέ ὁ Ἰησοῦς οὐδέν ἄτο- πον ἔπραξεν» (Λουκ. 23, 40-41). Δέν φοβᾶσαι οὔτε τό Θεό, πού ὑφίστασαι τήν ἴδια καταδίκη μέ αὐτόν τόν ἀθῶο; Καί ἡμεῖς μέν, σύ κι ἐγώ, δίκαια τιμωρούμαστε γι’ αὐτά πού κάναμε. Αὐτός ὅμως δέν ἔκανε κανένα κακό. Ἀλλά καί ὁ ἴδιος ὁ Ἰησοῦς, μοναδικός στήν παγκόσμια ἱστορία, εἶχε ὅλο τό κύρος νά διακηρύξει γιά τόν ἑαυτό του καί νά πεῖ: «Τίς ἐξ ὑμῶν ἐλέγχει με περί ἁμαρτίας;» (Ἰωάν. 8, 46). Ποιός ἀπό σᾶς μπορεῖ νά μέ ἐλέγξει ἔστω καί γιά τήν παραμικρή ἁμαρτία; Τίς;

Γι’ αὐτό τό λόγο ἔλεγε στούς δικούς του: «Ὑπόδειγμα δέδωκα ὑμῖν, ἵνα καθώς ἐγώ ἐποίησα ὑμῖν, καί ὑμεῖς ποιῆτε» (Ἰωάν. 13, 15). Σᾶς ἔδωσα τέλειο παράδειγμα, γιά νά κάνετε καί σεῖς ὅπως ἔκανα ἐγώ. Αὐτό εἶναι «ἡ δύναμις τῆς εὐσεβείας». Ὄχι ἡ ἐξωτερική τυπική εὐσέβεια. Ὄχι ἡ τυπολατρεία. Ἀλλά ἡ οὐσία. Ἡ χριστιανική μας ἐσωτερική ζωή, ἡ ὁποία ἐκδηλώνεται καί μέ τά καλά ἔργα. Ἔγραψε ὁ ἱερός Χρυσόστομος: «Ποιό τό ὄφελος νά εἴμαστε εὐσεβεῖς στήν πίστη καί στή ζωή μας ἀσεβεῖς; Γιά τό ὅτι εἶναι δυνατόν νά ἀσεβεῖς στή ζωή, ἄκουσε τό μακάριο Παῦλο: Λένε ὅτι ξέρουν τό Θεό, ἐνῶ μέ τά ἔργα τους Τόν ἀρνοῦνται» (Τίτ. 1, 16). Προέχει πάντα ἡ καθαρή καρδιά, γιατί μόνον αὐτοί, «οἱ καθαροί τῇ καρδίᾳ, τόν Θεόν ὄψονται» (Ματθ. 5, 8). Κι αὐτή ἡ καθαρή καρδιά ἐκδηλώνεται μέ τήν πραότητα καί μέ τήν γλυκύτητα στόν καθένα, ἀλλά καί μέ τήν ἐλεημοσύνη, μέ τήν προσφορά ἀγάπης στόν πάσχοντα συνάνθρωπό μας, ὁ ὁποῖος σέ τελευταία ἀνάλυση εἶναι ὁ ἴδιος ὁ Χριστός «ἐν ἑτέρᾳ μορφῇ» (Μάρκ. 16, 12). Τήν ἡμέρα ἐκείνη πού ὅλοι θά κριθοῦμε ἀπό τόν Δικαιοκρίτη μας Ἰησοῦ, μόνον οἱ ἐλεήμονες θά ἐλεηθοῦν καί θά κερδίσουν στόν οὐρανό, ὅσα δέν κέρδισαν ἐδῶ κάτω στή γῆ. Γιατί αὐτό εἶπε ὁ Ἰησοῦς:«Μακάριοι οἱ ἐλεήμονες, ὅτι αὐτοί ἐλεηθήσονται» (Ματθ. 5, 7).

«Δύναμις εὐσεβείας» εἶναι ἀκόμη ἡ αὐτάρκεια. Νά περιοριζόμαστε σ’ αὐτά πού ἔχουμε. Σ’ αὐτά πού μᾶς δίνει ὁ Θεός μέ τόν κόπο καί μόχθο μας. Ὁ Ἀπ. Παῦλος γράφει σχετικά μέ τήν αὐτάρκεια: «Ἔχοντες δέ διατροφάς καί σκεπάσματα, τούτοις ἀρκεσθησόμεθα» (Α΄ Τιμοθ. 6, 8). Ὅταν ἔχουμε τίς ἀπαραίτητες τροφές, κατοικία, ἐνδύματα καί σκεπάσματα γιά νά σκεπαζόμαστε, σ’ αὐτά νά ἀρκούμαστε. Μάλιστα ἡ αὐτάρκεια μᾶς προφυλάσσει ἀπό κάθε κλοπή, ὑπεξαίρεση καί ἀδικία. Ἐπιπλέον στή δύναμη τῆς εὐσεβείας εἶναι καί ἡ πραότητα μέ τήν ταπείνωση. Εἶναι ὀμορφιά ἡ πραότητα. Πνευματική ὀμορφιά. Ἡ γλυκιά γλώσσα εἶναι σάν τό μέλι πού γλυκαίνει. Λέμε μάλιστα: «Ὁ λόγος σου μέ χόρτασε καί τό φαΐ σου φάτο». Ἀλλά καί ἡ ταπεινοφροσύνη εἶναι μεγάλη πνευματική ὀμορφιά. Ἡ μεγαλύτερη.

Πραότητα καί ταπεινοφροσύνη πηγαίνουν μαζί. Σάν ἀδελφές. Μάλιστα ὁ Ἰησοῦς θέλοντας νά τονίσει τό ἠθικό μεγαλεῖο τῶν δυό αὐτῶν ἀρετῶν, εἶπε στούς μαθητές του: «Μάθετε ἀπ’ ἐμοῦ, ὅτι πρᾷός εἰμι καί ταπεινός τῇ καρδίᾳ» (Ματθ. 11, 29). Ποιός ἄλλος ἐκτός ἀπό τόν Ἰησοῦ εἶχε τό κύρος νά διδάξει αὐτό τό ὑπέροχο μάθημα; Ποιός ποιητής; Ποιός φιλόσοφος; Ποιός ἄρχοντας; Ποιός καλλιτέχνης; Ποιός στόν κόσμο ὅλο; Κανένας. Ἔ, αὐτό εἶναι ἡ δύναμη τῆς εὐσεβείας. Ἡ ἐσωτερική ὀμορφιά τοῦ ἀνθρώπου πού πιστεύει δυνατά καί ἀγαπᾶ μέ ὅλη του τήν καρδιά τόν Ἰησοῦ, τό «γλυκύ ἔαρ» τῆς ψυχῆς μας, αὐτό τό ἀμήχανο κάλλος. Κι ὅμως! Αὐτή ἡ ἐσωτερική ὀμορφιά ἀπό τούς ἀνθρώπους πού ἔχουν τό ὄνομα «χριστιανός» ἀπουσιάζει. Ἔδιωξαν οἱ ἄνθρωποι τήν οὐσία καί κράτησαν μόνο τόν τύπο. Ἕναν τύπο πού κι αὐτός εἶναι ἀκρωτηριασμένος!

Εἶναι γελοιογραφία. Εἶναι ἐμπαιγμός. Καί ἀπ’ ὅλους τούς τύπους στούς πιό πολλούς χριστιανούς, μάλιστα στούς «ἐπισήμους», ἔμεινε τό σημεῖο τοῦ Σταυροῦ, πού μόνο Σταυρός δέν εἶναι! Εἶναι ἔλλειψη ὁμολογίας τῆς πίστης. Τό θεωροῦν ντροπή νά κάνουν σωστά, ὀρθόδοξα, τό σημεῖο τοῦ Σταυροῦ! Εἶναι κι αὐτό σημεῖο ὅτι βρισκόμαστε στίς ἔσχατες ἡμέρες, κατά τόν θεόπνευστο ἀπ. Παῦλο. Αὐτόν πού τόν χαρακτήρισαν τόν πρῶτο μετά τόν Ἕνα, πού εἶναι ὁ Χριστός. Εἶναι καί ἄλλα σημεῖα πού μαρτυροῦν ὅτι ζοῦμε στίς ἔσχατες ἡμέρες. Ἀλλά ἡμεῖς περιοριζόμαστε σ’ αὐτά μόνο τά σημεῖα, τά ὁποῖα ὁ μεγάλος καί Οἰκουμενικός Ἀπόστολος τοῦ Χριστοῦ Παῦλος ἀπαριθμεῖ στή δεύτερη ἐπιστολή του πρός Τιμόθεον. Καί σάν ἐπίλογο προσθέτει αὐτό πού εἶναι εὐνόητο. Καί ποιό εἶναι; «Καί τούτους ἀποτρέπου». Ἀπ’ αὐτούς τούς χριστιανούς νά φεύγεις μακριά. 

Αὐτό τό εἶδος τῶν χριστιανῶν νά τό ἀποφεύγεις. Μέ τήν προτροπή του ὁ Ἀπ. Παῦλος ὑποδεικνύει στούς πιστούς νά στραφοῦν στή «δύναμη τῆς εὐσέβειας». Στήν ἐσωτερική, ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ, ζωή. Στήν ἀληθινή χριστιανική ζωή, ὅπως μᾶς τή διδάσκει ὁ Ἰησοῦς μέ τή θεϊκή του διδαχή, ἔτσι ὅπως τή μελετοῦμε στίς σελίδες τοῦ Εὐαγγελίου. Καί εἶναι χαρακτηριστικός ὁ λόγος τοῦ Κυρίου μέ τόν ὁποῖο μᾶς συνιστᾶ νά γίνουμε τέλειοι. «Ἔσεσθε ὑμεῖς τέλειοι» (Ματθ. 5, 48). Πόσο τέλειοι; Τό λέει ὁ Ἀπ. Ἰάκωβος: «Τέλειοι καί ὁλόκληροι, ἐν μηδενί λειπόμενοι» (Ἰακ. 1, 4). Τόσο τέλειοι πνευματικά νά γίνουμε, ὥστε νά μήν ὑστεροῦμε σέ τίποτε. Κι αὐτό γιατί ἀφενός μέν ζοῦμε στίς ἔσχατες ἡμέρες, ἀφετέρου δέ, ὅπως μᾶς εἶπε ὁ Κύριος, «ὅτι οὐκ οἴδατε τήν ἡμέραν οὐδέ τήν ὥραν ἐν ᾗ ὁ υἱός τοῦ ἀνθρώπου ἔρχεται» (Ματθ. 25, 13). Κι ὅπως λέγει ὁ Ἀπ. Παῦλος, «ὡς κλέπτης ἐν νυκτί οὕτως ἔρχεται ἡ ἡμέρα Κυρίου» (Α΄ Θεσ. 5, 2).

Ἀδελφοί,
Ἀκοῦστε τή φωνή τοῦ Χριστοῦ μας: «Ἰδού ἔρχομαι ὡς κλέπτης· μακάριος ὁ γρηγορῶν καί τηρῶν τά ἱμάτια αὐτοῦ, ἵνα μή γυμνός περιπατῇ καί βλέπωσι τήν ἀσχημοσύνην αὐτοῦ» (Ἀποκ. 16, 15). Νά, λέει ὁ Κύριος, ἔρχομαι ξαφνικά σάν κλέφτης. Εἶναι μακάριος ἐκεῖνος πού ἀγρυπνεῖ καί φυλάει τά ροῦχα του, δηλαδή τή στολή τῆς ψυχῆς του, μέ τή θεάρεστη ζωή του, γιά νά μή περιφέρεται γυμνός ἀπό καλά ἔργα καί βλέπουν οἱ ἅγιοι καί οἱ ἄγγελοι τοῦ οὐρανοῦ τήν ἀσχήμια τῆς ψυχῆς του.
Ἀρχιμ. Γ. Ι. Ρ.

πηγή : ΠEPIOΔIKO «XPIIΣTIIANIIKOII ΠAΛMOII» TριμηνιαÖο \Oρθόδοξο Περιοδικό. ‰Oργανο τÉς \Oρθοδόξου ^IεραποστολικÉς Φιλοπτώχου \Aδελφότητος «H OΣIA ΞENH

+

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...