/*--

Σάββατο, 17 Μαΐου 2014

ΤΑ ΛΑΘΗ ΜΑΣ, ΤΑ… ΚΑΛΛΗ ΜΑΣ!

   
Τὰ λάθη μας, καλοί μου φίλοι, δὲν εἶναι τίποτ᾽ ἄλλο, παρὰ τὸ χαρακτηριστικὸ γνώρισμα τῆς ἀνθρώπινης φύσης καὶ τοῦ ἁμαρτωλοῦ ἑαυτοῦ μας. Ὁ καθημερινός μας μόχθος, ὁ ἔμφυτος πόθος καὶ οἱ τόσες μας προσπάθειες γιὰ τὸ καλύτερο καὶ τὴν τελείωση, εἶναι ἡ ἀπόδειξη αὐτῆς ἀκριβῶς τῆς ἀτέλειάς μας.

Μόνο οἱ τέλειοι δὲν κάνουν λάθη, δηλαδὴ ὁ Ἕνας, ὁ Θεός. Συνεπῶς, λάθη κάνουν καὶ οἱ μεγαλύτεροι στὴν ἡλικία, τὰ ἀξιώματα, καὶ τὶς θέσεις στὴν κοινωνία. Κι αὐτῶν, εἶναι τὰ μεγαλύτερα, ξέρετε! Κατὰ τὸν λόγο τοῦ Μακρυγιάννη “μεγάλοι ἄνθρωποι μεγάλα λάθη, μικροὶ ἄνθρωποι μικρὰ λάθη”. Θὰ μᾶς πεῖ ἡ παροιμία: “Μήτε δέντρο χωρὶς ξεράδι, μήτε ἄνθρωπος χωρὶς ψεγάδι”. Γι᾽ αὐτὸ καί, ὅπως ὀρθὰ ἐλέχθη, “ὅποιος δὲν κάνει λάθη, συνήθως δὲν κάνει τίποτε περισσότερο”!

Πολλὲς φορὲς μᾶς τυραννοῦν τὰ λάθη μας, μᾶς πληγώνουν, μᾶς φέρνουν πίσω, μᾶς ἐκθέτουν. Ὅμως ἔχουν καὶ τὴν καλή τους τὴν πλευρά. Μᾶς σμιλεύουν τὸν χαρακτήρα, μᾶς κάνουν ν’ ἀγαποῦμε τὴν προσπάθεια καὶ τὸν μόχθο, μᾶς ταπεινώνουν (καὶ μᾶς προσγειώνουν!), μᾶς ὁδηγοῦν στὸ καλύτερο καὶ τὸ ἀνώτερο, θεριεύουν τὴν ἀγωνιστική μας διάθεση.

Τονίζει ἐπ’ αὐτοῦ ὁ Μ. Βασίλειος: «Τὰ σφάλματα τῶν εὐλαβῶν γίνονται πολλὲς φορὲς καὶ κατ᾽ οἰκονομία πρὸς τὸ συμφέρον τους. Γιατί ὁ Θεὸς ἐπιτρέπει ἐνίοτε νὰ παρασυρθοῦν, γιὰ νὰ θεραπευθεῖ ἡ ἔπαρση, ποὺ ἤδη τοὺς κατέλαβε, ὅπως εἶναι τὸ λεχθὲν ἀπ’ τὸν Πέτρο κι αὐτό, ποὺ ἔγινε σ᾽ αὐτὸν τὸν ἴδιο (δηλ. ἡ ἄρνηση)».

Ναί, τὰ λάθη, τόσο τὰ δικά μας ὅσο καὶ τῶν ἄλλων ποικιλοτρόπως μᾶς διδάσκουν. Εἶπαν: «Ὅποιος σήμερα τὸ λάθος του ἀναγνωρίζει, σοφότερος εἶναι ἀπὸ χθές». Ὁ Ἡσίοδος μάλιστα ἔλεγε πὼς «τὶς περισσότερες γνώσεις μας τὶς ὀ φείλουμε στὰ σφάλματά μας». Κι ἀκόμη: «Κάποτε διδασκόμαστε περισσότερα ἀπ’ τὰ σφάλματα ἑνὸς ἀνθρώπου, παρὰ ἀπ’ τὶς ἀρετές του».

Κι ἀκόμη: «Τὰ λάθη τῶν ἀντιπάλων κάνουν συχνὰ τοὺς μέτριους σπουδαίους». Ὡραῖα τὸ λέει καὶ ἡ παροιμία: «Τῶν πρώτων τὰ παθήματα, τῶν ἄλλων γεφύρια»! Ποι ῶν ὅμως γίνονται γεφύρια; Τῶν συνετῶν βεβαίως!

Ὁπωσδήποτε εἶναι πολὺ χαρακτηριστικὸ γνώρισμα τοῦ ἀνώτερου πνευματικὰ ἀνθρώπου, τοῦ ὥριμου, τοῦ Χριστιανοῦ, ἀλλὰ καὶ τοῦ ἀνδρισμοῦ ἂν θέλετε, ἡ παραδοχὴ τῶν σφαλμάτων μας. Εἶπαν: «Ἡ ἀναγνώριση ἑνὸς σφάλματος δείχνει λεβεντιά. Καὶ ἡ λεβεντιὰ δὲν σκεπάζεται ποτὲ ἀπὸ ἕνα σφάλμα».

Καὶ πότε γίνεται αὐτό; Ὅταν εἴμαστε ταπεινοί, ὅταν θέλουμε νὰ διδασκόμαστε ἀπ’ αὐτά, ὅταν ἀγωνιζόμαστε νὰ τὰ ξεπεράσουμε, ὅταν ποθοῦμε πραγματικὰ τὸ καλύτερο, τὴν ἐπιτυχία καὶ τὴν ὁλοκλήρωση.

Τί γίνεται ὅμως στὴν ἀντίθετη περίπτωση; Ὑπάρχουν πολλοὶ ποὺ εἶναι ἐγωϊστές, ποὺ δὲν παραδέχονται πὼς ἔσφαλαν, ποὺ λένε πὼς εἶναι πάντοτε σωστοί, πὼς δὲν λαθεύουν ποτέ, μὰ ποτέ, καὶ τὰ κάνουν ὅλα ἄριστα καὶ τέλεια τάχα! Κι εἶναι ἑπόμενο τοῦτοι, νὰ εἶναι πάντοτε τελματωμένοι, νὰ πέφτουν ἀπ’ τὸ ἕνα λάθος στὸ ἄλλο καὶ μάλιστα τὸ χειρότερο, ποὺ εἶναι ἡ ἀλαζονεία!

Καὶ τότε ἀρχίζουν τὶς δικαιολογίες, τὶς θεωρίες, τὶς ἀντιφάσεις, ποὺ ἀσφαλῶς τοὺς ἐκθέτουν περισσότερο, συχνὰ δὲ καὶ τοὺς γελοιοποιοῦν! Καὶ τὸ χειρότερο: Ποτέ τους δὲν διορθώνονται, ἀφοῦ ἀρνοῦνται ὅτι ἔσφαλαν!

Ἀλλὰ ἐκεῖ ποὺ ὑπάρχει πραγματικὸ πρόβλημα, εἶναι ὅταν τὰ λάθη αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων εἰδικά, γίνονται σὲ θέματα ἀξιῶν, προσανατολισμῶν καὶ ζωῆς. Ἀφοῦ δὲν παραδέχονται καὶ δὲν διδάσκονται ἀπ’ τὰ μικρά, πῶς θὰ κάνουν τὸ ἴδιο καὶ γιὰ τὰ μεγάλα; 

Ἔτσι φτάνουν νὰ διατυπώσουν ἀκόμη καὶ θεωρίες, ποὺ τὶς κάνουν καὶ ἰδεολογίες, για νὰ τὰ στηρίξουν! Ἐπικαλοῦνται ἀκόμη καὶ γνῶμες ἐπιστημόνων (κι ὄχι βέβαια τῆς ἐπιστήμης), φιλοσόφων, καλλιτεχνῶν κ.λπ. Μποροῦν νὰ σοῦ ἀναφέρουν κι ἐδάφια τῆς Ἁγίας Γραφῆς καὶ τῶν Πατέρων τῆς Ἐκκλησίας. Νὰ τὰ παρουσιάσουν ἀκόμη καὶ σὰν θέσεις «ὑψηλῆς Θεολογίας»!

Πῶς νομίζετε ὅτι προέκυψαν στὶς διάφορες ἐποχὲς καὶ πιὸ πολὺ στὶς μέρες μας, τόσες ἀλληλοσυγκρουόμενες ἀπόψεις γιὰ τὸ ἴδιο θέμα, τόσες κοσμοθεωρίες, ἰδεολογίες, αἱρέσεις καὶ… κινήματα, ποὺ «μπλοκάρουν» τόσο πολὺ τὴν πορεία τῆς κοινωνίας, ποὺ φέρνουν σύγχυση στὴ νεολαία κι ἐπιπλέον ἀποπροσανατολισμὸ καὶ διλήμματα; 

Τέτοια δὲν εἶναι ὅσα ἀκοῦμε γιὰ τὴ λεγόμενη «σεξουαλικὴ ἀπελευθέρωση», τὸ γυμνισμό, τὶς ἐκτρώσεις, τὴν ἀναρχία, τὸν ἀλκοολισμό, τὴν ὁμοφυλοφιλία, τὰ ἁμαρτωλὰ «ξεδόματα», τὶς ἐφήμερες σχέσεις; Ὑπόψη ὅτι «ἐκεῖνος ποὺ δὲν κοκκινίζει γιὰ τὰ σφάλματά του, εἶναι σὰν νὰ τὰ κάνει δύο φορές». Τί νὰ πεῖ κανεὶς πιὰ καὶ γιὰ τὸν τελείως ἀδιάντροπο;

Ἂς προσέξουμε ἐπ᾽ αὐτοῦ καὶ τούτη τὴ λεπτὴ παρατήρηση: «Οἱ ἄνθρωποι εὐχαρίστως ὁμολογοῦν τὰ σφάλματα, γιὰ τὰ ὁποῖα μποροῦν νὰ καυχηθοῦν»! Κι αὐτὸ ἀ διαν τροπιὰ πάλι εἶναι!

Λένε ἀκόμη πολὺ σωστά: «Ἂν παραδεχτεῖς τὸ λάθος σου, τὸ ἐλάττωσες κατὰ τὸ μισό. Ἂν προσπαθήσεις νὰ τὸ δικαιολογήσεις τὸ διπλασίασες!». Ὁπότε τὸ κακὸ στὴ ζωή μας δὲν εἶναι τὰ λάθη, ἀλλ’ ὅτι δὲν τὰ ἀναγνωρίζουμε ἔγκαιρα ὥστε ν’ ἀπαλλαγοῦμε ἀπ’ αὐτά! Ἄλλως τὰ ἐπαναλαμβάνουμε, τὰ μεγεθύνουμε, τὰ πολλαπλασιάζουμε.

Καὶ μετὰ τὴν ἀναγνώρισή τους τί πρέπει νὰ κάνουμε; Ἀπαλλαγμένοι πλέον ἀπ᾽ τὶς δικαιολογίες, νὰ κάνουμε τὴν αὐτοκριτικὴ καὶ τοὺς ἐλέγχους μας. Νὰ προβαίνουμε στὴν εὐλογημένη αὐτομεμψία. Κι ἂν αὐτὰ τὰ λάθη εἶναι καὶ ἁμαρτίες, ὅπως συνήθως συμβαίνει, νὰ τὶς ἐξομολογούμαστε. Ἡ ἐξομολόγηση εἶναι τὸ ἀπαύγασμα τῆς μετανοίας μας, τῆς ὁμολογίας μας ὅτι σφάλαμε, τῆς ἀποφασιστικότητάς μας νὰ διορθωθοῦμε.

Ἆραγε ποιὰ στάση παίρνουμε μπροστὰ στὰ λάθη τῶν ἄλλων; Νὰ ἕνα ὡραῖο ἐρώτημα. Συνήθως δὲν δείχνουμε καμμιὰ κατανόηση, θέλουμε νὰ ἀγνοοῦμε ὅτι κι αὐτὸς ἄνθρωπος εἶναι σὰν κι ἐμᾶς κι ἑπομένως πὼς κάνει λάθη, τὸν σχολιάζουμε, τὸν κουτσομπολεύουμε, τὸν κατακρίνουμε. Ὁπότε ὁ Θεὸς ἐπιτρέπει νὰ πέσουμε κι ἐμεῖς στὰ ἴδια καὶ χειρότερα λάθη, γιὰ νὰ ταπεινωθοῦμε. Ναί!

Εἶναι σοφὸ αὐτὸ ποὺ εἶπαν: «Συνήθως τὰ λάθη, ποὺ βλέπουμε στοὺς ἄλλους, εἶναι τὰ δικά μας!». Καὶ τοῦτο: «Εὔκολα ἐπικρίνουμε τὰ ἐλαττώματα τῶν ἄλλων, σπάνια ὅμως τὰ χρησιμοποιοῦμε, γιὰ νὰ διορθώσουμε τὰ δικά μας».

Τὸ σωστὸ εἶναι μέσῳ αὐτῶν νὰ καταλαβαίνουμε καλύτερα καὶ τὴν δική μας ἀδυναμία, νὰ τοὺς δίνουμε χέρι βοηθείας, νὰ προσευχόμαστε γι’ αὐτούς, νὰ διδασκόμαστε ἀπ’ τὰ λάθη τους, νὰ προσέχουμε νὰ μὴ τὰ κάνουμε κι ἐμεῖς, ἀκόμη δὲ καὶ νὰ τὰ σκεπάζουμε! Ἀναφέρει ἐπ’ αὐτοῦ πολὺ ὡραῖα ὁ Ἀββᾶς Ποιμήν: «Τὴν ὥρα ποὺ θὰ καλύψουμε τὸ σφάλμα τοῦ ἀδελφοῦ μας, καὶ ὁ Θεὸς σκεπάζει τὸ δικό μας. Καὶ τὴν ὥρα ποὺ θὰ φανερώσουμε τὸ σφάλμα τοῦ ἀδελφοῦ μας, καὶ ὁ Θεὸς θὰ φανερώσει τὸ δικό μας».

Γέροντας ἀσκητὴς ὅταν εἶδε μὲ τὰ μάτια του κάποιον νὰ ἁμαρτάνει (κι ὄχι ἁπλῶς τὸ ἄκουσε, ὅπως συνήθως συμβαίνει) εἶπε: Σήμερα αὐτός, αὔριο ἐγώ! Πόσο σημαντικὴ εἶναι αὐτὴ ἡ στάση! Θὰ λέγαμε πὼς εἶναι καὶ ἡ λυδία λίθος στὸ θέμα.

Κι ἂν ὡστόσο θέλουμε νὰ ψάχνουμε γιὰ λάθη, ἂς ἀρχίσουμε ἀπ᾽ τὰ δικά μας. Τότε θὰ διαπιστώσουμε ὅτι δὲν θὰ μᾶς μείνει χρόνος, γιὰ νὰ βροῦμε τὰ λάθη τῶν ἄλλων!

Καὶ κάτι ἀκόμη ἐπ’ αὐτοῦ. Μποροῦμε νὰ φανοῦμε χρησιμότεροι στὴν κοινωνία, διορθώνοντας τὰ δικά μας λάθη, παρὰ προσπαθώντας νὰ διορθώσουμε τὰ λάθη τῶν ἄλλων. Ἀπὸ ἐκεῖ ἂν ἀρχίσουμε, ἀπ’ τὸν ἑαυτό μας δηλαδή, ὅλα θὰ πᾶνε καλὰ καὶ γιά μᾶς καὶ τοὺς ἄλλους.

Ἀφοῦ διὰ τῶν σφαλμάτων μας παραδεχόμαστε τὴν (ἀνθρώπινη) ἀδυναμία μας, ὁ ἀγώνας μας πλέον ποιὸς θὰ μποροῦσε νὰ εἶναι; Μὰ νὰ τὴν περιορίσουμε. Στ’ ἀλήθεια μόνο ἕνα λάθος εἶναι πάρα πολὺ μεγάλο. Ἀντὶ νὰ τὸ διορθώνουμε, νὰ τὸ ἐπαναλαμβάνουμε! Δὲν εἶναι φοβερό;

Ἂς μᾶς προβληματίσει ἐπ’ αὐτοῦ τοῦτος ὁ λόγος τοῦ ἱ. Χρυσοστόμου: «Τὸ λάθος δὲν εἶναι νὰ μὴ πέσεις, τὸ λάθος εἶναι νὰ μὴ σηκωθεῖς!». Τονίζει καὶ ὁ Ἅγ. Γρηγόριος Θεολόγος: «Τὸ νὰ σκοντάψεις στὴν ἴδια πέτρα, ἡ πέτρα τὸ ἀποδίδει μόνο στοὺς ἀνόητους»!

Κατὰ τὴ λαϊκὴ σοφία «ἡ ἴδια ἀλεποὺ ποτέ της δὲν πέφτει δύο φορὲς στὴν ἴδια παγίδα»! Κατὰ τὸν Κικέρωνα, «μόνο οἱ τρελλοὶ ἐπιμένουν στὰ λάθη τους»!


Στ᾽ ἀλήθεια, τὰ λάθη ἀνεβάζουν ἀκόμη πιὸ πολὺ τοὺς ἀνώτερους πνευματικὰ ἀνθρώπους, τοὺς ὥριμους, τοὺς ταπεινούς, τοὺς Χριστιανοὺς ποὺ φέρνουν πραγματικὰ αὐτὸ τὸ ὄνομα καὶ τὸ τιμοῦν! Κι αὐτὸ γιατί …

Μόνον αὐτοὶ τὰ παραδέχονται τὰ λάθη καὶ τὰ ὁμολογοῦν!
Μόνον αὐτοὶ τὰ ἐξομολογοῦνται! 
Μόνον αὐτοὶ διδάσκονται ἀπ’ αὐτά, ἂς εἶναι καὶ τῶν ἄλλων!
Μόνον αὐτοὶ δὲν τὰ ἐπαναλαμβάνουν!
Μόνον αὐτοὶ γίνονται διὰ τῶν λαθῶν καθημερινὰ καλύτεροι!

Οἱ ἄλλοι, οἱ ἀλαζόνες, οἱ ἀσύνετοι, δὲν θὰ παύσουν μέσα ἀπ’ τὰ λάθη τὰ δικά τους καὶ τῶν ἄλλων…
Νὰ γίνονται χειρότεροι…
Νὰ ἐκτίθενται ἀδιάκοπα…
Νὰ παρασύρουν…

Αὐτὸ δὲ τὸ τελευταῖο, θὰ λέγαμε πὼς τὸ ἐπιδιώκουν κιόλας! Εἶναι ἕνας ἀπ’ τοὺς τρόπους, ποὺ ζητοῦν, γιὰ νὰ δικαιολογήσουν τὰ λάθη τους. Δηλαδὴ πὼς ἔχουν μαζί τους «κόσμο καὶ λαὸ» καὶ μάλιστα τὴ νεολαία! Κι ἔτσι ὁδεύουν μὲ ζητωκραυγὲς στὸ κατρακύλισμά τους… Αὐτὸ εἶναι σαφῶς διαβολικὸ κατάντημα καὶ τακτική.

Τελικά, καλοί μου φίλοι, τοῦτο ἂς ἔχουμε ὡς ἀρχή: Νὰ μετατρέπουμε τὰ λάθη μας σέ… κάλλη μας!

Κ. Γ. Παπαδημητρακόπουλος

πηγή : ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΤΥΠΟΣ 

+

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...